- MATTHEW
- <
- 12
- >

12
N’en nni fith u murung’agen e Sabbath
(Mark 2:23–28; Luke 6:1–5)
1 De n’uw nap’an me taw nga reb e rran ni Sabbath me yan Jesus u bochi pa’ i kanawo’ u fithik’ e woldug ni wheat, ni aram e pin’en ni yima ngongliy nge mang flowa. Ma ke yib e bilig ngak pi gachalpen, ma aram miyad tabab i t’ar wom’ngin boch fapi woldug ngu’ur ked. 2 Ma fa’ani guy e pi Farise e n’en ni yad be rin’, me lungurad ngak Jesus, “A mu guy, rib togopluw ko Motochiyel rodad ni nge rin’ pi gachalpem e pin’en ni be’er ni yad be rin’ ko rofen ni Sabbath!” 3 Me fulweg Jesus ngorad ni ga’ar, “Dawor mbe’eged murung’agen e n’en ni rin’ David fa ngiyal’nem ni fa’ani yib e bilig ngak nge pi’in yad be un ngak? 4 I yan ngalan e naun rok Got, miyad kay e pi’in yad be un ngak fare flowa ni kan pi’ ngak Got, ni yugu aram rogon nib togopluw ko Motochiyel ni ngar ked e re flowa nem, ya kemus ni pi prist e rayag ni ngar ked. 5 Dawor mbe’eged u lan fare Motochiyel rok Moses ni chirofen ni Sabbath e be th’ab e pi prist nu Tempel e motochiyel ko Sabbath, machane de kireb e rorad? 6 Nggog ngomed ni bay ban’en u roy ni ka ba ga’ ko Tempel. 7 Fa’an mang e ri gimed manang fan e re gin’en ni ba’aray ni bay u lan e babyor nib thothup ni ga’ar, ‘Dabug e gamanman ni maligach, ma wurengan’ e gub adag,’ ma dabiyag ni ngam turguyed e kireb nga daken bogni’ ndar kirebgad. 8 Ya en ni Fak e Girdi’ e ir e Somol ko Sabbath.”
Be’ nib mo’on nib marwoth baraba’ i pa’
(Mark 3:1–6; Luke 6:6–11)
9 Me chuw Jesus u rom me yan ngalan reb i tafen e mu’ulung rorad. 10 Ma bay be’ nib mo’on u rom nib marwoth baraba’ i pa’. Ma bay boch e girdi’ riy ni ur fineyed ni gomanga yigi yib tapgin nge yag ni rogned ban’en nib kireb nike rin’ Jesus; ma aram miyad fith ngak ni lungurad, “Ba togopluw ko Motochiyel rodad ni ngan golnag e liliy ko chirofen ni Sabbath fa?” 11 Me fulweg Jesus ni ga’ar, “Fa’an mang e bay ba saf rok bigimed me mul ngalan ba low nib to’ar ko chirofen ni Sabbath, ma gathi ra yan i fek nge chuweg u lan e low? 12 Ma ba girdi’ e ka ba ga’ fan ngak ba saf! Ere Motochiyel rodad e ra pagdad ni ngad ayuwegned be’ ko chirofen ni Sabbath.” 13 Me ga’ar ngak fare mo’on, “Mu k’iyag pa’am.”
Me k’iyag pa’ ma aram me gol pa’ nge ta’reb rogon ko fa ba’ ni bfel’ i pa’. 14 Me chuw fapi Farise ngranod, miyad puruy’nag e n’en nra rin’ me yib tapgin ni ngar li’ed Jesus ngem’.
En ni turguy Got ni ir e tapigpig rok
15 Ma fa’ani rung’ag Jesus murung’agen ni kan puruy’nag ni ngan li’ ngem’, me yan nge chuw u rom; me un e girdi’ ngak ni pire’. Me golnag urngin e pi’in bay e liliy rorad, 16 me motochiyel ngorad ndab rogned murung’agen ku be’; 17 ni fan e nge yib i m’ug nib riyul’ e tin ni yog Isaiah ni profet ni ga’ar:
18 “I ga’ar Got, ba’aray e tapigpig rog ni gag e kug turguy,
ni en nib t’uf rog, nrib felan’ug ngak.
Bay gu tay e Kan ni Thothup rog nga daken,
ma bayi weliy ngak e girdi’ ni urngin murung’agen e pufthin ni gu ra tay ko girdi’.
19 Ma dabi tugthin ngak e girdi’ fe tolul ngorad,
fe welthin ni ba ga’ laman u lan e yu pa’ i kanawo’;
20 ma dabi t’ar ba ley i ro’uy nike m’ing,
ma dabi thang ba magal ni be n’en ni nge math.
Bay i maruwel i yan nge yan i mada’ ko ngiyal’ nike muruwliy e tin nib mat’aw ke gel;
21 ma aram e urngin e girdi’ ni bay ra pired ni ir e ke pagan’rad ngak.”
Jesus nge Beelzebul
(Mark 3:20–30; Luke 11:14–23)
22 Me fek boch e girdi’ be’ nib mo’on i yib ngak Jesus ni be’ nib malmit ma dabiyag ni non, ya ke ying ba mo’onyan’ ngak. Me golnag Jesus fa’anem, nge yag ni non me guy ban’en. 23 Me gin fapi girdi’ ni aram urngirad ngak. Miyad fith ni lungurad, “Gur i ir fa’anem ni Fak David?”
24 Ma fa’ani rung’ag e pi Farise e n’en ni yad be yog miyad fulweg ngorad ni lungurad, “Be tuluf e pi mo’onyan’ rok e girdi’ ni bochan e ke pi’ Beelzebul ni pilung rorad gelngin nrayag ni nge tulufrad.”
25 Me nang Jesus e n’en ni yad be leamnag me ga’ar ngorad, “Re nam nra ruw raba’nag ir ngar chamgow ngorow e dabi par nib n’uw nap’an. Ma re binaw fa re tabinaw nra ruw raba’ ngar chamgow ngorow e ra wear. 26 Ere fa’anra bay baraba’ e girdi’ rok Satan ni yad be cham nga baraba’ e girdi’ rok ko gin nsuwon Satan ma aram e ke muduwgil nike ruw raba’ ni dabi n’uw nap’an me kireb! 27 Gimed be yog ni gu be tuluf e pi mo’onyan’ ngar chuwgad ni bochan e ke pi’ Beelzebul gelngig nrayag ni gu rin’. Ere mini’ e ke pi’ gelngin pi gachalpmed ni ngar tulufed e mo’onyan’ rok e girdi’? Pi gachalpmed e kar micheged nri gimed be oloboch! 28 Kan ni Thothup rok Got e ir e ke pi’ gelngig ni nggu tuluf e mo’onyan’ rok e girdi’, ni aram e ir e be micheg ni gagiyeg rok Got e ke yib ngomed.
29 “Dariy be’ nrayag ni nge chuw nga naun rok be’ nib yargel nge fek e tin nib mil suwon ngak facha’ ni fa’anra dabi m’ag fa’anem nib yargel ko som’on; nge mu’ mfini fek e chugum rok fa’anem u naun rok.
30 “En ni gathi gamow ngabang e ri be togopluw ngog; ma en nder un ngog i kunukunuy e ri be wereg. 31 Ireray fan ni nggog ngomed: ni girdi’ e demturug e re denen ni kar rin’ed ara n’en nib kireb ni karogned* Kireb ni Karogned; ara kireb ni karogned nib togopluw ngak Got. mrayag ni nge n’ag Got fan rorad; machane en nra yog e thin nib kireb nib togopluw ngak fare Kan Nthothup e dabi n’ag Got fan rok. 32 En nra yog ban’en nib togopluw ngak e en ni Fak e Girdi’ e yira n’ag fan rok; machane en nra yog ban’en nib togopluw ngak fare Kan Nthothup e dabiyag ni yira n’ag fan rok — e chiney fa bi’id.
Ba ke gek’iy nge wom’ngin
(Luke 6:43–45)
33 “Fa’anra nge yag e wom’ngin ngom ni bfel’ ma thangri yag ba ke gek’iy ni bfel’ rogon ngom, ma fa’anra yag ba ke gek’iy ngom nde fel’ rogon ma wom’ngin e gek’iy nib kireb e rayag ngom. Ya ra ba kaen e gek’iy ma yima poy u wom’ngin nma k’uf riy. 34 Gimed e pi porchoyog nir — ra di’in mi gimed yog e tin ni bfel’ ban’en ni fa’anra gimed ba kireb? Ya l’uguney e ma weliy e n’en nike sugnag lanin’uy. 35 Ya be’ ni bfel’ e ma fek e tin ni bfel’ ban’en ko tin ni bfel’ nike kunuy; ma be’ nib kireb e ma fek e tin nib kireb ban’en ko pin’en nib kireb nike kunuy.
36 “Ya ba’aray ban’en ni nggog ngomed: Chirofen nra pufthinnag Got e girdi’ riy e gubin e girdi’ nra be’ ma urngin bugithin ni yog nthin ndariyfan ma thangri weliy tapgin ni yog. 37 Ya yu bugithin ni umog e ir e yira maruwel ngay nge mang ir e pufthin nigem, ni ir e bayi yog ni bfel’ e rom ara bayi yog nib kireb e rom.”
Maang’ang nnog ngak Jesus ni nge ngongliy
(Mark 8:11–12; Luke 11:29–32)
38 Me non boch e tamchib ko Motochiyel nge boch e pi Farise ngak Jesus ni lungurad, “Tamchib, gamad ba’adag ni ngam ngongliy reb e maang’ang ngug guyed.”
39 Me yog Jesus ni ga’ar, “Kari kireb e girdi’ e bin daba’ e rran ma ke m’ayfan Got u wun’rad! Ere gimed be wenig ngog ni nggu dag e maang’ang ngomed? Dab gu dag! Ta’are maang’ang ni bay ni pi’ ngomed e fare maang’ang ni rin’ Got ngak Jonah ni profet. 40 Rogon ni par Jonah u lan yin fare nig ni ba ga’ ndalip e rran nge dalip e neap’, e ku errogon e en ni Fak e Girdi’ ndalip e rran nge dalip e neap’ nra par u fithik’ e fayleng u ar. 41 Chirofen nra pufthinnag Got e girdi’ e ra sak’iy e girdi’ nu Nineveh ngrogned ni gimed ba kireb, ya fa’anra motoyilgad ko thin rok Got ni machibnag Jonah ngorad me pig lanin’rad me un pangirad ngay nge pig; ma nggog ngomed ni bay ban’en u roy ni ka ba ga’ ngak Jonah! 42 Chirofen nra pufthinnag Got e girdi’ e ra sak’iy fare pin nib pilung ni fa’ani yib ko yimuch, nge yog ni gimed ba kireb, ni bochan e liyeg baraba’ e fayleng ni be lek Solomon ni nge motoyil ko machib rok ni bay e llowan’ riy; ma nggog ngomed ni bay ban’en u roy ni ka ba ga’ ngak Solomon!
Sul ni tay fare mo’onyan’
(Luke 11:24–26)
43 “Nap’an nra chuw ba mo’onyan’ u fithik’ be’, mi i yan u daken e ted ndariy e ran riy ni be changarnag bang ni nge gif ngay. Ma fa’anra dabi pir’eg bang ni nge par riy, 44 me ga’ar u wan’, ‘Nggu sul ko fare naun rog.’ Ma aram me sul ngay me pir’eg ndariy be’ riy, ma bbe’ech, ma kan fal’eg rogon. 45 Me sul nge yan i pining medlip e mo’onyan’ ni kab gel e kireb rorad ngak ngarbad ra pired ko fare naun. Ma aram me yan i par fa’anem ni kari gel e kireb u pangin ko som’on. Ireray e n’en ni bayi rin’ e pi’in nib kireb e bin daba’ e rran.”
Chitiningin Jesus nge pi walagen ni pumo’on
(Mark 3:31–35; Luke 8:19–21)
46 Ka be non Jesus ngak fapi girdi’ me taw e chitiningin nge pi walagen. Miyad sak’iy u wuru’ e naun, miyad yog ni yad ba’adag ni ngar nonod Jesus. 47 Ma aram me ga’ar be’ u rom ngak Jesus, “A mu sap, ba’aram e chitinam nge pi walagem ni pumo’on ni yad ba sak’iy u waen ni yad ba’adag ni ngam nonod.”† Boch e babyor e dariy riy e verse 47.
48 Me fulweg Jesus ni ga’ar, “I mini’ e chitinag? Me mini’ e pi’in walageg ni pumo’on?” 49 Me sapeg pa’ ngak pi gachalpen me ga’ar, “Mu sapgad! U roy e ba’aray e girdi’ riy ni chitinag nge pi’in walageg ni pumo’on! 50 Ya en nra rin’ e tin nib m’agan’ e Chitamag nu tharmiy ngay e ir e walageg ni pumo’on, ma walageg ni ppin, ma chitinag.”

- MATTHEW
- <
- 12
- >

*12:31 Kireb ni Karogned; ara kireb ni karogned nib togopluw ngak Got.

†12:47 Boch e babyor e dariy riy e verse 47.

DRAFT VERSION — Proofreading in progress

© 2007 Bible Society of Micronesia